Ta strona używa ciasteczek, dowiedz się więcejOK
Pupil Partnerstwa Wschodniego w oczekiwaniu na wybory
2010-10-24
Elżbieta Kaca*
Mołdawia wyrosła na „czempiona” w implementacji Partnerstwa Wschodniego (PW). W styczniu bieżącego roku rozpoczęto negocjacje umowy stowarzyszeniowej. Mołdawia jako pierwsza podpisała porozumienie w sprawie korzystania z programu Comprehensive Institution Building (wsparcie dla struktur administracji rządowej, jeden z większych programów PW). Mołdawski rząd naciska też na otrzymanie mapy drogowej liberalizacji reżimu wizowego na wzór państw Bałkanów Zachodnich. Kwestia planu działania dla Mołdawii w tym zakresie jest obecnie dyskutowana w Radzie, jednak w związku z dużym oporem Francji trudno przewidzieć, jaka będzie propozycja UE (spotkanie Rady do Spraw Zagranicznych odbędzie się 25 października, a najbliższy szczyt Rady 28-29 października w Brukseli).

Ze strony UE i jej państw członkowskich należy odnotować duże zainteresowanie „sprawą mołdawską”. W 2009 roku powstała inicjatywa „Przyjaciele Mołdawii”, w której uczestniczy wielu ministrów spraw zagranicznych państw członkowskich UE oraz unijny komisarz ds. rozszerzenia i polityki sąsiedztwa Štefan Füle. Jest to grupa wsparcia europejskich aspiracji Mołdawii.

Zwiększona została też pomoc finansowa dla Mołdawii. W marcu 2010 roku kraj ten otrzymał 2,6 miliarda dolarów na wdrożenie programu reform „Rethink Moldova” w latach 2011-2013 (środki na inwestycje w infrastrukturę drogową, wodociągi, rozwój regionalny, zdrowie, energię itd.). We wrześniu bieżącego roku została przyznana unijna pomoc makrofinansowa w wysokości 90 milionów euro na walkę ze skutkami kryzysu (Mołdawia już wcześniej otrzymywała pomoc makrofinansową, na przykład 45 milionów euro w 2007 roku, aby zrekompensować negatywne skutki podniesienia cen energii przez rosyjskiego dostawcę oraz embarga nałożonego przez Rosję na mołdawskie wino).

Mołdawia otrzymuje najwięcej unijnej pomocy per capita spośród pozostałych krajów wschodnioeuropejskich objętych Europejską Polityką Sąsiedztwa. W latach 2007-2010 w ramach Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa i Partnerstwa Mołdawia otrzyma 209,7 miliona euro (oprócz środków z Governance Facility), co daje 48 euro per capita. Wskaźnik w pozostałych krajach regionu kształtuje się na poziomie: 33 euro per capita dla Armenii, 26 – dla Gruzji, po 11 – dla Azerbejdżanu i dla Ukrainy.

Poparcie Parlamentu Europejskiego dla integracji Mołdawii ze strukturami unijnymi jest wyraźnie widoczne. W Komisji Spraw Zagranicznych powstał draft raportu – zalecenia w sprawie „umowy ramowej między Unią Europejską a Republiką Mołdowy dotyczącej zasad udziału Republiki Mołdowy w programach unijnych”. Opracował go Brytyjczyk Graham Watson – były wieloletni przewodniczący grupy Porozumienia Liberałów i Demokratów na rzecz Europy. W projekcie raportu poseł pozytywnie zaopiniował zdolność Mołdawii do bardziej intensywnej współpracy sektorowej z UE. Jeśli protokół wejdzie w życie, Mołdawia będzie miała otwartą drogę na przykład do programów Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności, Europejskiego Mechanizmu Norweskiego, Customs 2013 czy programu ramowego na rzecz konkurencyjności i innowacji. W zamian będzie jednak musiała ustalać warunki współpracy i dokładać się do budżetu tych programów.

22 października Parlament Europejski uchwalił rezolucję (jej współautorami byli zarówno posłowie PiS, jak i PO) na temat przeprowadzonych reform i rozwoju sytuacji w Mołdawii. Posłowie pozytywnie ocenili dotychczasową proeuropejską politykę mołdawskiego rządu. Co istotne, Parlament wzywa Radę, by zwróciła się do Komisji o opracowanie na najbliższym posiedzeniu (25 października) planu działań w zakresie liberalizacji procedur wizowych.

Jak widać, wiele się już wydarzyło w relacjach UE-Mołdawia. Dalszy postęp zależy jednak od składu przyszłego mołdawskiego parlamentu. Jeśli proeuropejski kurs tego państwa zostanie zahamowany, wsparcie UE też się zmniejszy. Pozostaje nam trzymać kciuki za Mołdawię.


* Elżbieta Kaca jest koordynatorem projektów i badaczem Programu Europejskiego Instytutu Spraw Publicznych. Specjalizuje się w tematyce stosunków zewnętrznych Unii Europejskiej, głównie z krajami Europy Wschodniej (Partnerstwo Wschodnie, Europejska Polityka Sąsiedztwa, pomoc rozwojowa, promocja demokracji) oraz w problematyce dotyczącej funkcjonowania Parlamentu Europejskiego.

Powrót
Najnowsze

Polskie „chamy” i ukraińskie „pany”. Rewolucja na rynku pracy?

03.06.2020
Dariusz Szymczycha
Czytaj dalej

Ukraińskie kino. Dzieje sukcesu pewnej reformy

29.05.2020
Andrij Lubka
Czytaj dalej

W poszukiwaniu złotego wieku  

22.05.2020
Ola Hnatiuk
Czytaj dalej

Rozmowa online z Olą Hnatiuk. Koniec złotego wieku?

20.05.2020
Czytaj dalej

Nowa Europa Wschodnia 1-2/2020 - Zapowiedź

12.05.2020
Czytaj dalej

Życzenia świąteczne

10.04.2020
Czytaj dalej

copyrights © 2010-2020 by Kolegium Europy Wschodniej im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego we Wrocławiu